Một ý tưởng sáng tạo chỉ thực sự phát huy giá trị khi tìm được con đường đến với công chúng và thị trường. Đây cũng là tinh thần xuyên suốt trong 16 “bài toán mở” do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) công bố tại lễ ra mắt Mạng lưới Phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam, với trọng tâm là những sản phẩm, dịch vụ gắn với nhu cầu thực tế thay vì dừng ở các định hướng chung.
Các bài toán được thiết kế để thu hút sự tham gia của doanh nghiệp, nhà đầu tư, nghệ sĩ, viện nghiên cứu, trường đại học và cộng đồng sáng tạo. Theo mô hình hợp tác 1 + 1 + N, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, doanh nghiệp dẫn dắt, còn cộng đồng cùng tham gia sáng tạo và thụ hưởng thành quả. Cách tiếp cận này hướng tới việc kết nối các sáng kiến thành một hệ sinh thái, thay vì phát triển những dự án rời rạc.
Đầu tư nền tảng để mở đường cho sáng tạo
Một trong những hướng đi là xây dựng hạ tầng chung để các chủ thể trong ngành có thể khai thác, kết nối và thương mại hóa sản phẩm. Kho dữ liệu văn hóa số quốc gia sẽ được chuẩn hóa, số hóa và dự kiến mở cổng kết nối thử nghiệm trong năm 2026, tạo điều kiện để cộng đồng tiếp cận nguồn dữ liệu. Trong khi đó, Sàn giao dịch công nghiệp văn hóa được định hướng trở thành cầu nối giữa người sáng tạo và nhà đầu tư, hỗ trợ đưa tài sản trí tuệ ra thị trường.
Công nghệ cũng được đặt vào quá trình sản xuất và trình diễn nghệ thuật. Phim trường số hướng tới hình thành hạ tầng dùng chung cho sản xuất hiện đại, trong đó dự án phim Thiên Mạc Hùng Ca dự kiến phát triển các sản phẩm phái sinh từ năm 2027. Với sân khấu, Nền tảng công nghệ điều khiển nghệ thuật biểu diễn được kỳ vọng giúp làm chủ các công nghệ mới, ứng dụng cụ thể vào chương trình Kỳ Yến, phục vụ du lịch đêm và dịp APEC 2027.
Đưa văn hóa Việt vào không gian giải trí mới
Ở lĩnh vực giải trí và truyền thông, các chương trình âm nhạc được định hướng phát triển thành chuỗi hoạt động có khả năng lan tỏa rộng. Thanh Âm Việt Nam gắn với chuỗi sự kiện Giai điệu cuộc sống, hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11/2026; chương trình Cảm hứng bất tận dự kiến được triển khai trên 34 tỉnh, thành phố.
Trò chơi điện tử cũng trở thành một hướng phát triển đáng chú ý. Dự án game thuần Việt với hai tác phẩm Hào khí Đông A và Sơn Hà Dị lục, dự kiến phát hành năm 2027, hướng tới đưa lịch sử và văn hóa dân tộc đến gần hơn với người chơi qua phương thức kể chuyện hiện đại. Song song, việc xây dựng hai nhà thi đấu thể thao điện tử đạt chuẩn quốc tế tại TP Hồ Chí Minh và Huế được đặt ra nhằm phát triển hạ tầng cho lĩnh vực e-Sport.
Trong thể thao đại chúng, nền tảng VNSport được định hướng như một ứng dụng kết nối người tập luyện với các câu lạc bộ, đồng thời góp phần thúc đẩy kinh tế thể thao. Những dự án này cho thấy phạm vi của công nghiệp văn hóa không chỉ nằm trong các loại hình nghệ thuật truyền thống, mà còn mở rộng sang những không gian giải trí và tương tác mới.
Xây dựng thương hiệu từ bản sắc Việt
Du lịch, ẩm thực và nghề thủ công truyền thống là những lĩnh vực khác được đặt trong mối liên hệ giữa giá trị văn hóa và khả năng phát triển thương hiệu. Hệ thống Vietnam.Travel và Visit Vietnam được định hướng trở thành cửa ngõ du lịch số tích hợp trí tuệ nhân tạo, vận hành theo mô hình 1 + 1 + 34 + N và kết nối đồng bộ dữ liệu du lịch quốc gia.
Ở lĩnh vực ẩm thực, hệ thống đánh giá Sao Chọn sẽ đồng hành cùng chương trình Vietnam iContent tại 10 tỉnh, thành phố trong năm 2026, hướng tới khẳng định uy tín của ẩm thực Việt. Các thương hiệu Hương Phở và Hương Trà lần lượt hướng đến phát triển không gian trải nghiệm văn hóa ẩm thực và định hình nghệ thuật thưởng trà ở tầm quốc gia.
Những giá trị truyền thống cũng được đặt trong hướng tiếp cận mới. Men Việt hướng tới xây dựng thương hiệu rượu Việt Nam chất lượng cao, trong khi Dáng Việt đặt mục tiêu đưa áo dài và các sản phẩm thủ công truyền thống vào thời trang đương đại quốc tế. Điểm chung của các dự án là tìm cách chuyển hóa bản sắc thành những trải nghiệm và sản phẩm có khả năng tiếp cận thị trường rộng hơn.
Mở thêm thị trường cho tri thức và xuất bản
Trong lĩnh vực xuất bản, hai dịch vụ Ấn bản riêng và Tái bản theo nhu cầu hướng tới cá nhân hóa sản phẩm sách, đáp ứng những nhu cầu cụ thể của độc giả và khai thác các phân khúc thị trường mới. Cùng với đó, Tủ sách Công nghiệp văn hóa sẽ được hình thành từ các đề xuất tri thức sáng tạo của cộng đồng, bắt đầu với tác phẩm Nhà Giả Kim.
Với 16 bài toán mở, Bộ VHTTDL đặt ra một khuôn khổ để nhiều chủ thể cùng tham gia phát triển công nghiệp văn hóa, từ xây dựng hạ tầng và ứng dụng công nghệ đến sáng tạo sản phẩm, phát triển thương hiệu. Hiệu quả của hướng đi này sẽ phụ thuộc vào khả năng biến các đề xuất thành dự án cụ thể, có sức sống trên thị trường, đồng thời tạo nguồn thu cho những người trực tiếp sáng tạo.
